Bloemen, gruis, hars en rocks: wat is het verschil?

Alles draait om de harsklieren

Op de bloemtoppen van de vrouwelijke plant zitten duizenden kleine steeltjes met een bolletje erop. Dat zijn de trichomen, ook wel harsklieren genoemd. Ze zijn ongeveer 50 tot 120 micrometer groot en met een loep goed te zien. In die bolletjes zit de hars, met daarin de cannabinoiden en de terpenen. Het verschil tussen bloemen, gruis, hars en rocks komt steeds neer op dezelfde twee vragen: hoeveel plantmateriaal zit erbij, en hoeveel harsklier.

Bloemen

Bloemen zijn de gedroogde en geknipte bloemtoppen. Je hebt het hele stuk plant in handen: bloemblaadjes, stempels en de harsklieren die daarop zitten. Na de oogst wordt er langzaam gedroogd, meestal ruim een week bij kamertemperatuur en gematigde luchtvochtigheid, en daarna gerijpt in gesloten potten of zakken.

Waaraan je goed gedroogd materiaal herkent:

• De top veert iets terug als je er zacht in knijpt. Hij is niet stoffig droog en niet klam.
• Het steeltje breekt met een zachte knak. Het buigt niet mee en het versplintert niet.
• De geur is duidelijk en per soort verschillend.
• Onder een loep zie je hele, bolvormige harsklieren en niet alleen afgebroken steeltjes.

Gruis

Gruis is wat onderin de pot en op de zeef achterblijft: kleine stukjes bloem, losse blaadjes en losgeraakte harsklieren die bij het knippen, verplaatsen en zeven van de top afvallen. Het is dus geen ander product, het is hetzelfde materiaal in een kleinere vorm. Omdat gruis fijner is, is het totale oppervlak groter en droogt het sneller uit. Bewaar het daarom goed gesloten en in kleine porties.

Hars concentraat

Bij hars is het plantmateriaal er zoveel mogelijk af gehaald. Wat overblijft is vooral de inhoud van de harsklieren. Er zijn drie klassieke manieren om die scheiding te maken, alle drie zonder oplosmiddel:

• Droog zeven. Bevroren of goed droog materiaal gaat over een zeef met een fijne maaswijdte, vaak tussen 70 en 150 micrometer. De klieren breken van hun steeltje en vallen door het gaas. Het poeder dat overblijft is lichtbeige tot goudkleurig.
• IJswaterscheiding. Het materiaal gaat in ijswater en wordt voorzichtig geroerd. Door de kou worden de harsklieren bros en breken ze af. Ze zakken naar de bodem en worden opgevangen in zakken met verschillende maaswijdtes. Daarna wordt het natte materiaal gedroogd of gevriesdroogd.
• Warmte en druk. Zeefsel of bloem gaat tussen twee verwarmde platen, meestal ergens tussen 80 en 120 graden. De hars wordt vloeibaar en loopt onder de druk naar buiten. Het resultaat is een taaie, doorschijnende massa.

Hars is dus geen chemisch bewerkt product maar een mechanische scheiding. Per gram zit er meer harsklier in en minder blad dan in bloem. De kleur zegt iets over die scheiding: hoe lichter en schoner het materiaal, hoe minder plantmateriaal er is meegekomen. Donkerbruin en kruimelig wijst op meer blad of op ouder materiaal.

De rocks: een bloem met een laag eromheen

Rocks zijn samengestelde producten. De basis is altijd een hele bloemtop. Daar komt een laag omheen, en die laag bepaalt de naam. Ze zijn compacter en zwaarder dan een gewone top, vandaar het woord rock.

• MoonRock. Een top die eerst met een olie of een vloeibaar gemaakt extract wordt bestreken en daarna door los zeefsel wordt gerold. Aan de buitenkant zie je een dof, poederig laagje.
• IceRock. Hetzelfde principe, maar met materiaal uit de ijswaterscheiding. De buitenlaag is korreliger en lichter van kleur, met zichtbare losse bolletjes.
• HarsRock. Een top met een laag geperste of gezeefde hars. Die laag is aaneengesloten en glanzend, en voelt kleveriger dan bij een MoonRock.
• CannaRock. De huisvariant, samengesteld uit bloem en hars uit de eigen winning.

Doordat er een laag omheen zit, is een rock aan de buitenkant vaak donkerder dan van binnen. Breek je hem open, dan zie je de gewone bloemstructuur terug. Dat is meteen de simpelste controle: in de kern van een rock hoort een herkenbare top te zitten, niet een klont perskoek of los kruimelsel.

Bewaren

• Donker. Licht breekt de stoffen in de hars af, ook door helder glas heen.
• Koel en stabiel, liefst onder de 20 graden. Niet in de koelkastdeur, want daar schommelt de temperatuur te veel.
• Luchtdicht en bij voorkeur in glas. In plastic zakjes trekken losse harsklieren door statische lading naar de wand.
• Zo min mogelijk bewegen. Elke keer dat je een pot omschudt, breken er harsklieren af en neemt de hoeveelheid gruis toe.

Wat er op het etiket en de analyse staat

Bij elke partij hoort te staan om welke verschijningsvorm het gaat, uit welke winning het komt en wanneer het is geoogst of gemaakt. Op een analyse vind je de gemeten gehaltes per gram en de gebruikte meetmethode. Bij samengestelde producten zoals de rocks is het nuttig om te weten uit welke twee onderdelen ze bestaan, dus welke bloem en welke hars erin verwerkt is. Vraag daar gerust naar als het niet vermeld staat.

Meer weten

Kom je er niet uit welke verschijningsvorm je voor je hebt, of wil je weten hoe een bepaalde partij gewonnen is? Via de website kun je contact opnemen met Martinus van Lies. Je krijgt dan persoonlijk antwoord op je vraag over herkomst, winning en vorm.